Altemur Kılıç ile sözlü tarih görüşmesi
[ X ]
Tarih
Yazarlar
Dergi Başlığı
Dergi ISSN
Cilt Başlığı
Yayıncı
Erişim Hakkı
info:eu-repo/semantics/embargoedAccess
Özet
1923 yılında Ankara’da doğan Altemur Kılıç, ilkokulu İstanbul’da bir İngiliz okulunda, liseyi Robert Kolej’de okur. 1944’te mezun olur. Kendisini aşırı milliyetçi hatta turancı olarak tanımlar, aşırılığının zamanla azaldığını ifade eder. Babası Atatürk’ün yanında çalıştığı için onu çok göremez. Amcası Muzaffer Kılıç tarafından yetiştirilir. Küçük yaştan itibaren gazeteciliğe ilgi duyar. Bir süre İngilizce öğretmenliği yapsa da sonunda Tasvir-i Efkar Gazetesi'nde muhabir olarak çalışmaya başlar. Vatan Gazetesi’nde gazetenin hazırlık kısmında çalışma imkanı bulur. Polis ve Beyoğlu muhabirliğiyle birlikte gece sekreterliği de yapar. Maaşı az olduğundan Associated Press’te ek bir iş bulur. 1940’ların sonunda Ankara’da muhabirlik yaparken Birleşmiş Milletler’den iş teklifi gelir. BM Güvenlik Konseyi masasında çalışır. Amerika’da New School For Social Research’te siyasi bilgiler ve iletişim okur. İstanbul’a geri döner. Gazetecilikte iki ana amacından bahseden Kılıç, bunların tabloid gazete çıkarmak ve Newsweek tarzında bir dergi çıkarmak olduğunu söyler. İstanbul’da çıkardığı İlk Devir gazetesi çok sürmez. Ancak o sırada Washington basın ataşeliğine atanır. 1954-1959 yılları arasında bu görevi yürütür. Dünya ve Türkiye ismindeki üniversite tezini kitaplaştırır. CBS’nin prodüktörlüğünde Çanakkale, Gelibolu ve Atatürk’ün hayatını anlatan filmler yaptırır. Bu başarılarıyla dikkat çektiğini söyler, Ankara’da Basın Yayın Genel Müdürlüğü’ne atanır. O sırada radyolardan da sorumlu olduğu için Radyo Davasında yargılanıp dokuz ay hapis yatar. Radyoları Demokrat Parti yararına kullanmakla suçlanır. Daha sonra Hür Vatan Gazetesi’nde sekreterlik yapan Kılıç, Abdi İpekçi’nin davetiyle Milliyet’te çalışmaya başlar. Burada hayali olan tabloidi çıkarırlar. Turhan Aytul ve İpekçi’yle beraber Gün Gazetesi’ni çıkarır. Bir süre sonra kapatırlar. Sonrasında tekrar basın ataşelikleri görevine devam eden Kılıç, Almanya’da bu görevi yerine getirdikten sonra basın yayın genel müdürü olur. Televizyonun Türkiye’ye gelmesinde büyük rol oynar. Amerika’da basın müşavirliği yapar. Türk Gazeteciler Cemiyeti’nin kuruluşunda payı olsa da çalışmalarda aktif rol almaz. Demokrat Parti döneminde yazdıklarından davalık olmaz. 27 Mayıs zamanı Harp Okulu’na götürülüp kötü muamele görür. Yassıada’da yaklaşık dokuz ay kalır, sonunda beraat eder. Sonrasında radyo gazeteciliğini getirir ve iktidarla arayı iyi tutmaya çalıştığını ifade eder. Kore Savaşı’na gönüllü olarak basında vazife alır. 12 Eylül sürecinde Amerika’da elçilik yapar, büyük elçilik beklerken atanmaz ve yurda geri döner. İşsiz kalmamak için Amerikan şirketlerin temsilciliğini yapmaya başlar. Ticaretten anlamadığı için gazeteceliğe geri dönen Kılıç, Yankı Gazetesi’ni çıkarır, sonrasında Türkiye Gazetesi'nde ve Tercüman Gazetesi'nde çalışır. Turgut Özal’ın isteğiyle zor durumda olan Tercüman’a genel yayın yönetmeni olur. Ardından İzmir’de TÜSİAD desteğiyle ikinci Devir dergisini çıkarır. Yaşar Holding tarafından finanse edilen dergi, özel teşebbüsün bir organı olarak sola karşıdır. Abdi İpekçi’nin Milliyet’e katılmasına vesile olmasını yaptığı en iyi işlerden biri olarak gören Kılıç, Milliyet’i ilk modern gazetemiz olarak tanımlar. Yaşadığı yer olan Alanya’da üç tane gazeteyi beğendiğini ifade eder, Yeni Alanya ve Vizyon dergisinden bahseder.
Açıklama
Bu görüşme, Suat Gezgin’in yürütücülüğünde, Veli Polat ve H. Esra Ercan’ın koordinatörlüğünde İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi Gazetecilik Bölümü’nün katkılarıyla Türkiye Sözlü Basın Tarihi Projesi Cilt I başlığı altında gerçekleştirilmiştir. Bu proje kapsamında yapılan görüşmelerin sayısı 15'tir.
Anahtar Kelimeler
Ecevit, Bülent, Atatürk, Mustafa Kemal, Beyoğlu Muhabirliği, Yalman, Ahmet Emin, Vatan Gazetesi, Ankara (Türkiye), Demokrat Parti (DP), Menderes, Adnan, New York (ABD), İpekçi, Abdi, Göğüş, Ali İhsan, Milliyet Gazetesi, Tercüman Gazetesi, Türkiye Gazeteciler Cemiyeti (TGC), Almanya, Bayar, Celal, Besleme Basın, Cumhuriyet Gazetesi, İspat Hakkı, Cumhuriyet Halk Partisi (CHP), 27 Mayıs, TRT (Türkiye Radyo Televizyon Kurumu), Dülger, Bahadır, NATO, Yazıcı, Tahsin, Amerika Birleşik Devletleri (ABD), Ilıcak, Nazlı, Özal, Turgut, Ilıcak, Kemal, Tan Gazetesi, Mumcu, Uğur, Türkiye Gazetesi